Қоғам

Қазақстан жаһандық атом энергетикасын үш есеге ұлғайту бастамасын қолдайтынын мәлімдеді

Қазақстан 2026 жылы 12 қарашада өткен COP31 конференциясында 2050 жылға қарай әлемдік атом энергетикасының қуатын үш есеге ұлғайтуға бағытталған халықаралық бастаманы қолдайтынын ресми түрде мәлімдеді. Бұл туралы Экология және табиғи ресурстар министрі Әлібек Қуантыров Франция павильонында өткен арнайы іс-шарада айтты.

Қазақстанның атом энергетикасындағы рөлі

Әлібек Қуантыров Қазақстан 2024 жылы COP29 конференциясында аталмыш декларацияға қосылғанын атап өтті. Бұл бастама елдің ұзақ мерзімді климаттық мақсаттарына сәйкес келеді: 2060 жылға дейін көміртегі бейтараптығына қол жеткізу және парниктік газдар шығарындыларын азайту. Министр атом энергетикасы жаңартылатын энергия көздерімен, инфрақұрылымды жаңғыртумен және энергия тиімділігін арттырумен қатар, төмен көміртекті сенімді энергиямен қамтамасыз ете алатынын жеткізді.

Атом энергетикасын дамыту жоспарлары

Қазақстан 2009 жылдан бері әлемдегі ең ірі уран өндіруші ел ретінде танылып келеді. 2025 жылы еліміздегі уран өндіру көлемі 25,8 мың тоннаға жетіп, әлемдік нарықтың 40%-ына жуық үлеске ие болды. 2027 жылы Қазақстан алғашқы атом электр станциясының құрылысын бастауды жоспарлап отыр. Бұл жаңа бағыт еліміздің ғылыми және кадрлық әлеуетін арттыруға, экономиканың түрлі салаларын дамытуға мүмкіндік береді.

Алғашқы АЭС жобасы аясында жалпы қуаты 2,4 ГВт болатын екі энергоблок салу көзделген. Сонымен қатар, екінші атом электр станциясының құрылысына қатысты дайындық жұмыстары да жүргізіліп жатыр. Жобаларды әзірлеуде техникалық, инфрақұрылымдық және экологиялық аспектілер назарға алынады.

Халықаралық ынтымақтастық және экологиялық қауіпсіздік

Қазақстан ірі энергетикалық жобалармен қатар, халықаралық әріптестікті де нығайта түсуде. Әсіресе, Франциямен атом энергиясын бейбіт мақсатта пайдалану саласындағы байланыстар жүйелі кеңейіп келеді. Ынтымақтастықтың басты бағыттарына экологиялық мониторинг, ғылыми зерттеулер, кадр даярлау, жаңа технологияларды енгізу және ядролық, радиациялық қауіпсіздік бойынша халықаралық тәжірибені қолдану жатады.

Министрдің айтуынша, атом энергетикасын дамыту барысында барлық кезеңде экологиялық және радиациялық қауіпсіздік талаптарын сақтау маңызды. Бұл – уран өндіруден бастап, атом электр станцияларын пайдалануға беру және радиоактивті қалдықтарды басқаруға дейінгі барлық процестерге қатысты талап. Министр радиациялық және экологиялық қауіпсіздік, су ресурстары мен биоалуантүрлілікті қорғау, халықтың денсаулығын сақтау, шешімдердің ашықтығы – басым бағыттар екенін атап өтті.

Экологиялық талаптар мен болашақ жоспарлар

Қоршаған ортаға әсерді кешенді бағалау, жерасты сулары мен топырақтың жай-күйіне тұрақты мониторинг жүргізу, ұлттық заңнама мен халықаралық стандарттарды сақтау – басты талаптардың бірі. Уран өндіру аяқталған соң өндіріс орындарын экологиялық қалпына келтіру жұмыстары да назардан тыс қалмайды.

Министр сөз соңында 2050 жылға дейін атом энергетикасы қуатын үш есеге ұлғайту үшін жаңа реакторлар салумен қатар, ядролық отын жеткізу тізбектерін дамыту, инвестициялар тарту, технологиялық жаңалықтарды енгізу және білікті мамандар даярлау қажеттігін атап өтті.

Дереккөз: gov.kz

Басқа жаңалықтар

Back to top button