Ішкі мемлекеттік аудит: Қазақстан 2030 жылға дейінгі даму тұжырымдамасы бекітілді
Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі 2030 жылға дейінгі ішкі мемлекеттік аудитті дамыту тұжырымдамасын алғаш рет бекітіп, ішкі аудит жүйесін жаңғыртуға кірісті. Құжат тәуекелге негізделген тәсілге, цифрлық технологиялар мен деректерді талдауға көшу арқылы аудиттің тиімділігін арттыруды көздейді.
Ішкі мемлекеттік аудиттің жаңа моделі және негізгі бағыттары
Тұжырымдама ішкі мемлекеттік аудитті бақылаудан гөрі тәуекелдерді алдын ала анықтап, басқарушылық шешімдерді қолдауға бағдарлайды. Жоспарға цифрландыру, деректер аналитикасы және интеллектуалды аудит технологияларын енгізу кіреді.
Тұжырымдаманың негізгі бағыттары:
- тәуекелге бағдарланған аудит әдістемелерін енгізу;
- цифрлық құралдар мен деректер талдауын кеңейту;
- превентивтік бақылау құралдарын дамыту және ашықтықты қамтамасыз ету.
Нәтижелер мен күтілетін әсері
Жүргізілген өзгерістер нақты нәтижелерге әкеліп отыр: 2026 жылдың бірінші жартыжылдығы бойынша 2025 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда аудиторлық іс-шаралар саны 7%-ға азайды, ал анықталған қаржылық бұзушылықтардың сомасы 76%-ға өскен.
Сонымен қатар алдын ала қолданылған превентивтік шаралар арқылы бюджет қаражатының қорғалуы екі еседен астам өсіп, 200 млрд теңгеден 500 млрд теңгеге жетті. Бұл көрсеткіштер интеллектуалды аудитке көшу бақылау жүктемесін азайтып, тәуекелдерді дәлірек анықтауға мүмкіндік беретінін көрсетеді.
Іске асыру, мақсаттар және қолжетімділік
Тұжырымдама мемлекеттік қаржының тиімді пайдаланылуын арттыруға, басқару сапасын жақсартуға және бюджеттік процестердің ашықтығын қамтамасыз етуге бағытталған. Қазақстан цифрландыруға басымдық бере отырып, өңірдегі алғашқылардың бірі ретінде ішкі аудиттің ұзақ мерзімді стратегиясын қалыптастыруда.
Қаржы министрі Мади Тәкиев ішкі мемлекеттік аудиттің тек бақылау емес, тәуекелдерді уақытында анықтап, алдын ала басқарушылық шешімдер қабылдауға мүмкіндік беретін құралдар жүйесі болуы керек екенін атап өтті. Тұжырымдаманың толық мәтіні Ішкі мемлекеттік аудит комитетінің ресми интернет-ресурсында жарияланған.
Дереккөз: gov.kz
