
Анкарада Түркия Республикасының төрағалығымен НАТО-ға мүше мемлекеттер басшыларының кезекті жоғары деңгейдегі саммиті Түркия Президенті әкімшілігінің ресми кешенінде өтіп жатыр, деп хабарлайды Astananews.kz порталы TuraNews.kz сайтына сілтеме жасап.
Түркия Коммуникация басқармасы мен НАТО-ның ресми сайты таратқан мәліметтерге сүйенсек, аталған жиын Түркияның 2004 жылғы Ыстанбұл кездесуінен кейін Альянс көшбасшыларын өз елінде екінші рет қабылдауы тұрғысынан үлкен маңызға ие. Халықаралық шараға НАТО-ға мүше 32 елдің мемлекет және үкімет басшылары, Альянстың Бас хатшысы Марк Рютте, Еуропалық одақ өкілдері және шақырылған серіктес мемлекеттердің жетекшілері қатысуда.
Екі күнге созылатын саммиттің негізгі бағдарламасы аясында Солтүстік Атлантикалық кеңестің мемлекет және үкімет басшылары деңгейіндегі отырысы, НАТО – Украина кеңесінің кездесулері, сондай-ақ сыртқы істер және қорғаныс министрлерінің жұмыс сессиялары өткізіледі. Сонымен қатар қатысушылар НАТО қорғаныс өнеркәсібі форумына, серіктес мемлекеттермен және өңірлік серіктестермен өтетін консультациялық кездесулерге және жоғары деңгейдегі екіжақты келіссөздерге қатысады деп жоспарланған.
Жиынның басты күн тәртібі еуроатлантикалық қауіпсіздік архитектурасының болашағын талқылауға бағытталған. Тараптар Альянстың ұжымдық қорғаныс әлеуетін нығайту, одақтас елдердің қорғаныс шығындарын ұлғайту, Украинаға қолдау көрсетуді жалғастыру, Қара теңіз бен Таяу Шығыстағы ахуалды реттеу және жаңа қауіпсіздік қатерлеріне бейімделу мәселелерін қарастырады. Осы орайда мемлекет басшылары Вашингтон шартының 5-бабында бекітілген ұжымдық қорғаныс қағидатына адалдығын тағы да нақтылайды деп күтілуде.
Осы халықаралық басқосу НАТО құрамындағы саны жағынан екінші ірі армияға ие Түркия үшін өзінің стратегиялық орнын айқындап, қорғаныс өнеркәсібіндегі жетістіктерін таныстыруға және Еуропаның қауіпсіздік жүйесіндегі рөлін бекітуге мүмкіндік береді.
Қазақстан Альянсқа мүше болмаса да, өзінің көпвекторлы сыртқы саясаты аясында аталған үдерістерді жіті бақылап отыр. Анкарада қабылданатын шешімдердің Қазақстан үшін маңыздылығы, ең алдымен, Ресей–Украина қақтығысының Орталық Азияға өңірлік қауіпсіздік тұрғысынан тікелей әсерімен және Қара теңіздегі жағдайдың Транскаспий халықаралық көлік бағыты жұмысына ықпалымен айқындалады. Бұған қоса, Түркияның Қазақстан үшін стратегиялық әрі Түркі мемлекеттері ұйымындағы негізгі серіктес болуы, Еуропа мен Азияны байланыстыратын көлік, энергетика және сауда дәліздерінің қауіпсіздігі, сондай-ақ қорғаныс өнеркәсібі мен технологиялар салаларындағы халықаралық ынтымақтастық мүмкіндіктерінің артуы да ерекше мәнге ие.
Қорыта айтқанда, жоғары деңгейдегі кездесуде қабылданатын стратегиялық шешімдер тек НАТО-ға мүше мемлекеттерге ғана емес, сонымен бірге Еуропадан Орталық Азияға дейінгі кеңістіктегі саяси, экономикалық және қауіпсіздік жағдайына да ықпал етпек.


