Kozybayev University ғалымдары жолдың беріктігін арттыратын жаңа технология жасады
Жол сапасын арттыру мақсатындағы жаңа технология
Kozybayev University ғалымдары жол жабынының беріктігін арттыратын жаңа технология ойлап тапты. Бұл шешім өнеркәсіптің қайталама шикізатын пайдалану арқылы жол битумының қасиеттерін жақсартуға бағытталған. Технология 2023-2025 жылдары Ғылым және жоғары білім министрлігінің гранты негізінде әзірленген.
Ғылыми жаңалықтың ерекшелігі мен алғашқы нәтижелері
Жобаға химия ғылымдарының кандидаты, профессор Антонина Дюрягина жетекшілік етеді. Ғалымдар жылу электр орталықтарында пайдаланылған герметикалаушы сұйықтық пен мұнай-химия өндірісінің қалдықтарынан арнайы қоспа дайындалғанын айтады. Бұл жаңа әдіс битум мен асфальтбетонның негізгі сипаттамаларын едәуір жақсартады.
Зертханалық сынақтар көрсеткендей, модификацияланған асфальтбетонның су сіңіруі 35%-ға төмендеген, ал суға қаныққаннан кейінгі беріктігі 50%-ға артқан. Сондай-ақ материалдың жоғары температураға төзімділігі күшейген. Бұл көрсеткіштер «Стройэксперт» зертханасында расталды.
Тәжірибелік учаскеде сынақтан өтті
Технология Солтүстік Қазақстан облысында тәжірибелік жол учаскесінде қолданылды. Асфальтбетон зауытында 40 тонна модификацияланған битум дайындалып, Қарақоға-Петропавл тасжолының 200 метрлік учаскесіне төселді. Жергілікті жол ұйымдары жобаны іске асыруға қолдау көрсетті — «ҚазАвтоЖол» ҰК» АҚ Солтүстік Қазақстан филиалы сынақ учаскесін бөлсе, «Жол активтері сапасының ұлттық орталығы» тегін зертханалық сынақтар жүргізді.
Болашаққа жоспар және экологиялық тиімділік
Мамандар күз, қыс және көктем мезгілдерінен кейін жол учаскесінің жай-күйін қадағалап, жарықтардың, ойықтардың пайда болуын, жабынның беріктігі мен суға төзімділігін бағалайды. Алынған нәтижелер технологияның тиімділігін толық бағалауға мүмкіндік береді.
Жылына 10 мың тонна битум өндіру кезінде 10 тоннаға дейін өндірістік қалдықты қайта пайдалануға болады. Бұл тәсіл қалдықтарды азайтып, «Таза Қазақстан» бастамасына сәйкес табиғатты қорғауға септігін тигізеді. Технологияның тиімділігі дәлелденсе, оны еліміздің автомобиль жолдарын салу мен жөндеуде кеңінен қолдану көзделеді.
Дереккөз: gov.kz
